Eén miljoen sprekers van het Welsh

Hŵre!

We hebben het hier al eerder over het Welsh gehad, maar nu is er bijzonder nieuws uit dit mooie land. De Welshe regering heeft immers plannen om het aantal sprekers van Welsh te vermeerderen tot een miljoen in 2050.

Volgens de officiële telling uit 2011 wordt het Welsh door zo’n 575.000 mensen gesproken. Per decennium moeten er daar 100-150 duizend mensen bijkomen. Om die doelstelling te bereiken, zijn er vier pijlers:

  1. het aantal huidige sprekers en hun gebruik van het Welsh behouden en ondersteunen
  2. nieuwe sprekers van het Welsh vormen door kinderen in het gezin en in de gemeenschap met het Welsh vertrouwd te maken
  3. nieuwe sprekers van het Welsh vormen door zowel formele als informele opleiding en in de kinderopvang
  4. nieuwe sprekers van het Welsh vormen bij de mensen die in Wales werken

Wie het hele plan rustig wil nalezen, kan bij deze pdf terecht.

Die plannen schoten in het verkeerde keelgat bij de mensen die het Welsh niet zo genegen zijn (lees: de Engelsen) en die denken dat de taal alleen wordt gesproken wanneer Engelsen een Welshe pub binnenstappen.

Daarom hier graag enkele typisch Welshe uitdrukkingen die je bij een bezoek aan dit prachtige land kunt gebruiken. Wedden dat de Welshmen je des te hartelijker zullen ontvangen?

Shw’mae (tsjoe-maao)
Krachtig starten met een eenvoudig: “Hallo, hoe gaat het?”

Croeso i Gymru (kroi-soi gom-rie)
“Welkom in Wales!” Denk maar niet dat de Welshmen niet gastvrij zijn. Ook de favoriete zin op theedoeken.

Dros ben llestri (dross ben thlestrie)
De letterlijke betekenis is “over de vaat”, maar betekent eigenlijk ‘er helemaal over’. Zoals wanneer iemand heel boos wordt om het onbegrijpelijke Welsh op verkeersborden.

Ych-a-fi (uck a vie)
“Bah!” Gebruik dit wanneer je Tinderdate je vertelt dat alle Welshmen stom zijn.

Chwyrligwgan (tsjoe-oerl-ie-goo-gan)
Het meest Welshe woord op de planeet. Het betekent ‘ronddraaiend’ of ‘draaimolen’. Gebruik het wanneer je voor de zoveelste keer te horen krijgt dat het Welsh geen klinkers heeft – wijs er vervolgens op dat het er meer heeft dan het Nederlands.

Meicrodon (meik-ro-don)
Engelsen zeggen vaak dat “popty ping” het Welsh is voor magnetron/microgolf. Dat is niet zo, dat is een grap. Als je iets wil opwarmen, plaats het dan in de meicrodon.

Iechyd da (yeah-tsj-id da)
“Proost!” Een goed idee om dit te zeggen net voor je je vijfde pint of Brains nuttigt wanneer België/Nederland* het van Wales heeft gehaald in het voetbal. (* over een jaar of twintig misschien eens)

Hiraeth (hier-aai-th)
Dit woord kent niet meteen een vertaling in het Nederlands. Het betekent verlangen naar huis of naar een tijd waarin je je thuis voelde. Het gaat niet over heimwee, maar over een diep verlangen naar een plaats die mogelijk niet bestaat zoals jij het je herinnert. Hopeloos ingewikkeld, net als de Welshe taal zelf, toch?

Cer i grafu (ceer ie gra-vie)
De perfecte zin om uit te spreken wanneer iemand je vertelt dat het Welsh een verzonnen taal is. Het betekent zo veel als: “Mijn beste, u bent duidelijk een idioot, maar ik wens u een goede dag. O ja, overigens zijn technisch gezien alle talen verzonnen.”
Letterlijk betekent het: “Ga weg en krab jezelf!”

Begrijp het maar wanneer je dit aan de kant van de weg in Wales ziet staan!
Eigenlijk staat er niets meer dan dat je bij een rood licht moet stoppen…

(bron: The Guardian)

9 comments

    1. Inderdaad, het moet een beetje anders. Ik heb het aangepast. Bedankt voor de correctie.
      En wat het voetbal betreft, doelde ik uiteraard op de mannen. De beteuterde blik van Van Gaal en Van Basten in het stadion waar de Nederlandse vrouwen terecht Europees kampioen werden (gefeliciteerd daarvoor) was veelzeggend. 😉

      Liked by 1 persoon

  1. De ll spreek je (in ieder geval in noord-Wales) uit als een gl en niet als thl. De ch is naar mijn weten ook een (zachte) g. Daarom is deze taal zo moeilijk voor de Engelsen. Die kunnen de betreffende g-klank namelijk niet uitspreken. Nederlanders hebben daarin een voorsprong wat dat betreft.
    Voor geïnteresseerden: de BBC heeft een online cursus.

    Like

  2. Wat ontzettend leuk om te zien dat het Welsh vandaag weer onder de loep genomen wordt! Vooral omdat de Nationale Eisteddfod nu bezig is, HET festival voor het Welsh 😀
    Qua uitspraak is het wel wat minder ingewikkeld dan hierboven lijkt. ‘Ch’ wordt altijd zoals bij ons uitgesproken, bijv. lachen. Als ik zo vrij mag zijn de uitspraken te verbeteren:
    Shwmae (sjoemai)
    Croeso i Gymru (kroiso ie gumrie) [let op: ‘g’ wordt in’t Welsh altijd uitgesproken als in Engels ‘go’ of ‘get’, nooit als in ‘George’.]
    Dros ben llestri (prima uitspraak, al is ll wel een geval apart 🙂
    Ych-a-fi (uch a vie)
    Chwyrlilwgan (chwurliloegan)
    Meicrodon (prima!)
    Iechyd da (jechid da)
    Hiraeth (prima!)
    Cer i grafi (prima!)

    Like

    1. Heel goed van je, Linus. Dit schept ’n Band.
      The Guardian is dus niet zo’n betrouwbare.
      Uitspraakadvies Choerlilûgan, spelling ‘our.
      Cymru is MEeuws, archaïsch – Cumry new!
      Cumry am byth, Wales for ever. Maar C=G:
      Croeso i Gumry, Welcome in Wales, Galles.
      EisteddfodD Sitting that Session way wise.

      Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s