Marcus Tullius Cicero was niet alleen consul, maar ook juridisch redenaar, advocaat en filosoof. Hij stond bekend om zijn redenaarstalent en schreef daar ook boeken over.
Zijn laatste boek over de redenaarskunst is Orator. Hij schreef het in het jaar 46 vóór onze tijdrekening.
In het boek probeert Cicero de perfecte redenaar te beschrijven. Hij doet dit in de vorm van een bericht aan Marcus Junius Brutus. In de tijd waarin Cicero het boek schreef, rebelleerden heel wat jonge Romeinen tegen de stilistische voorschriften van Cicero. Dit boek is dan ook een soort van verdediging.
Omdat de recentste vertalingen van dit boek (uit 1976) nog moeilijk beschikbaar bleken, besloot men een nieuwe vertaling te maken. Daar tekende Vincent Hunnink voor. Hij is docent klassiek en vroegchristelijk Grieks en Latijn aan de Radboud Universiteit.
Historisch gezien is dit boek van groot belang, vooral omdat Cicero uitvoerig ingaat op het stilistisch middel van ‘prozaritme’ of ritmisch proza: het gebruik van zinseinden volgens bepaalde ritmische patronen.

De vertaling staat vol met bullet points, onderstrepingen en pauzes om het geheel leesbaarder te maken voor de moderne mens. Cicero zelf schreef immers in opeenvolgende, lopende zinnen, wat een ondoordringbare woordenbrij oplevert. Ook Cicero’s beeldspraak, die in het Nederlands soms bizar zou klinken, werd vrij vertaald.
Een deel van Cicero’s boek is voor iedereen prima te lezen. Je leert bij over hoe Cicero de redenaarskunst ziet en hoe je volgens hem het best een redevoering kunt houden. Bij de voorbeelden van de stijlfiguren is enige kennis van het Latijn wel op zijn plaats. Helemaal onontbeerlijk is die echter niet, want de vertaler voorzag overal Nederlandse vertalingen van de Latijnse voorbeelden.
Een fijn boek voor wie wil weten hoe een intelligent mens van een paar duizend jaar geleden naar een ondertussen een van de meest onderschatte en verwaarloosde kunsten keek.
Info:
Marcus Tullius Cicero, de redenaar en zijn stijl
Vincent Hunnink
Uitgeverij Noordboek
ISBN 978 94 6471 3466
156 blz.